insan kaynakları terimler sözlüğü A-B-C-Ç-D

İnsan Kaynakları Terimler Sözlüğü
İnsan Kaynakları Terimler Sözlüğü

İnsan Kaynakları Terimler Sözlüğü Bölüm I




 

“A” harfi ile başlayan terimlerin açıklamaları ;

 

Açıklama Mülakatı;

“Bana kendinizden bahseder misiniz? Neden burada çalışmak istiyorsunuz? Meslek hayatınızdaki amaçlarınız nelerdir? Sizi neden işe almalıyız? ” gibi sorular sorarak, adayın kendisini anlatmasına fırsat veren mülakat türüdür. Hem yanıtların niteliği ve işe uygunluğu hem de adayın davranışlarını değerlendirir.

Adanma (committment);

kişinin işine ve organizasyonuna tutku derecesinde bağlanması ve amaçlar için özverili bir şekilde istekle çalışmasıdır.

Aday;

Bir işi resmi olarak talep eden kişi.

Adil Ücret;

Kendilerine ücret ödenenlerin adil ve doğru olduğuna inandıkları ücret düzeyi.

Ahlâk;

İnsanların toplum içinde uymaları gereken kuralları ve ilkeler bütünü.

Akreditasyon;

Kuruluşların ürün ve imkanlarının normal standartlara uyduğunun, kalite ve yeterliğinin bağımsız, yetkili kurumlarca onaylanması ve düzenli aralıklarla denetlenmesi.

Alt İşveren;

Bir işverenden işyerinde yürüttüğü mal ve hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya işletmenin gerekleri ile teknolojik nedenle uzmanlık gerektiren asıl işin bir bölümünde iş alan kimselerdir. iş Kanunu’nun 2. maddesinde tanımlanan alt işverenlik, iş hukukunun en girift konularından biridir. Uygulamada işçi haklarında geriye gitme nedeniyle alt işverenlik ilişkisi sıkı şartlara ve bölge müdürlüğünün onayına bağlanmıştır.

Anahtar İş;

Değerlenecek işleri temsil etme özelliği taşıyan iş.

Ana-kök Ücret;

Bir üretim birimi başına ya da bir zaman birimi başına ödenmesi gereken ya da kararlaştırılan ücret miktarı.

Analitik Düşünme (Analytical Thinking);

bir sorunu çözmek için bilgileri ayrıştırarak ve sorunun alt unsurlarına inerek sonuç çıkarma şeklindeki sistematik düşünme tarzıdır.

Anket;

Herhangi bir konuda bilgi toplamak amacıyla bireylerin görüşlerinin sorulduğu ve cevaplarının da yazılı olarak alındığı tekniktir.

Arabuluculuk;

Tarafların anlaşamamaları durumunda aracı durumundaki üçüncü kişinin devreye girerek bir uzlaşma formülü hazırlaması ve bunları taraflara tavsiye etmesi.

Asgari Ücret;

İşçilere normal çalışma günü karşılığında ödenen, işçinin en az düzeyde yiyecek, yakacak, barınma, giyim, sağlık, aydınlatma, ulaşım, kültür ve eğlence ihtiyaçlarının cari fiyatlar üzerinden karşılamaya yeterli miktarda olan ücrettir.

“B” harfi ile başlayan terimlerin açıklamaları.

Bağlılık (Loyalty);

işlerin olumlu veya olumsuz gittiği durumlarda çalışma arzusunu kesintisiz destekleyen zihinsel ve duygusal bir süreçtir.

Balanced Scorecard (Dengeli Sonuç Kartı – Kurum Karnesi);

yöneticilere uzun dönemli stratejik hedeflerin kısa dönemli eylemlere dönüştürülmesinde aşamalı bir yaklaşım ile yol gösteren ve sonuç olarak stratejik kararlar ile uygulamaları bütünleştiren yeni bir yönetim sistemidir.

Başvuru Formu (Application Form);




bir adaydan şirketin almak istediği spesifik bilgileri derlemek üzere şirkete özgü olarak hazırlanmış bir bilgi formu

Beceri Geliştirmeye Yönelik Eğitimler (Skill Based Training);

İletişim, etkili sunuş, dinleme, karar alma, sorun çözme, liderlik, motivasyon, toplantı yönetimi, takım oluşturma, çatışma yönetimi gibi konular katılımcı merkezli ve uygulama ağırlıklı olarak verilen eğitimlerdir.

Belgelendirme;

Bir ürün, hizmet, personel, laboratuar veya sistemin, belili bir standart veya teknik düzenlemeye uygun olduğunun yazılı olarak belirlenmesi işlemi.

Benchmarking (Kıyaslama);

bir organizasyonun kendini değerlendirerek, rakiplerini, iş ortaklarını, diğer sektörlerdeki başarılı örnekleri inceleyerek, iç ve dış pazarlardaki uygulamaları araştırarak ve en iyi uygulamaları örnek alarak zayıf olduğu yönleri geliştirmesidir.

Benzetim Yoluyla Seçim;

Değerleme merkezlerinde, yönetici adaylarına, gelecekte iş başında karşılaşacakları sorunların benzerlerinin sunularak çözüm getirmelerinin beklendiği personel seçim yöntemi.

Beyaz Yaka;

Büro (ofis) işlerinde çalışan her tip eleman beyaz yakalı olarak isimlendirilir.

Beyin Jimnastiği Mülakatı;

Adayın yaratıcılığını ya da standart dışı düşünme yetisini değerlendiren mülakat türüdür. Mantık oyunları, bulmacalar, vaka çalışmaları gibi araçlar kullanılır.

Bilgi İçin Ödeme (Pay For Knowledge);

çalışana, görevi ile ilgili yeni bilgi ve beceriler elde etmesine bağlı olarak belirlenen ek bir ücretin ödenmesidir.

Bilgi Sistemi;

Yönetimin karar almasını ve denetimi desteklemek için, iç ve dış çevreden verileri toplayan işleyen depolayan ve ileten etkileşimli öğeler bütünüdür.

Bilgi;

Verilerin amaca uygun bir veri süreçleme yöntemiyle anlamlı ve yararlı duruma gelmeleridir.

Bilgilendirmeye Yönelik Eğitim (Knowledge Based Training);

ürün bilgisi, imalat teknikleri, hizmet prosedürleri, pazar bilgisi, şirket politikaları, muhasebe ilkeleri ve uygulamaları, mali analiz teknikleri, dış ticaret, vergi mevzuatı gibi konularda yapılan sınıf eğitimleridir.

Bilgilendirmeye Yönelik Eğitim (Knowledge Based Training);

ürün bilgisi, imalat teknikleri, hizmet prosedürleri, pazar bilgisi, şirket politikaları, muhasebe ilkeleri ve uygulamaları, mali analiz teknikleri, dış ticaret, vergi mevzuatı gibi konularda yapılan sınıf eğitimleridir.

Bilgilendirmeye Yönelik Eğitimler;

Ürün bilgisi, imalat teknikleri, hizmet prosedürü, pazar bilgisi, şirket politikaları, mali analiz teknikleri, dış ticaret, vergi mevzuatı gibi hususlarda yapılan sınıf eğitimleri.

Bir Defalık Primler (Lump Sum Bonus);

çalışanların başarılarının şirketin başarısının bir parçası olduğunu göstermek amacıyla ve performansa dayalı olarak bir defalık yapılan nakit ödemelerdir.
Bireysel Performans; Bir bireyin yapması gereken bir iş ya da bir görev bakımından gösterdiği başarı derecesi.

Biyografik Yöntemler;

Personel adayının geçmiş yaşantılarının ve süreklilik gösteren özelliklerinin belirlenerek gelecekte iş başında görülecek davranışlarının ve performansının kestirilmesine yarayan başvuru formları, biyografik envanter, vb.

Blended Learning (Karma Eğitim);

E-öğrenme ve sınıf/yüz yüze eğitimlerin bir arada kullanılması.

“C” harfi ile başlayan terimlerin açıklamaları.

C.V.;

Özgeçmiş

Cam Tavan (glass ceiling);

bir organizasyonda kadınların ve azınlıkların üst yönetim basamaklarına çıkmasını engelleyen görünmeyen duvar.

Coaching;

(bkz; koçluk)

“Ç” harfi ile başlayan terimlerin açıklamaları.

Çalışan İçin Hisse Senedi Sahipliği Planı (ESOP; Employee Stock Ownership Plans);

çalışana şirketin sahipliğinin bir kısmının verilmesi ve onların da kârlılık ve performans artışından doğrudan etkilenmesinin sağlanmasıdır.

Çalışma Grubu Üyeleri;

genellikle bilgiyi, en iyi uygulamaları veya bakış açılarını paylaşmak ve her bireyin kendi sorumluluk alanındaki performansını nasıl gerçekleştireceğine karar vermek için birbirleriyle ilişki kuran takımlardır.

Çalışma Grubu (Work Group/Work Team);

üyeleri, genellikle bilgiyi, en iyi uygulamaları veya bakış açılarını paylaşmak ve her bireyin kendi sorumluluk alanındaki performansını nasıl gerçekleştireceğine karar vermek için birbirleriyle ilişki kuran takımlardır.

Çalışma Psikolojisi;




Çalışma yaşamında psişik sorunlara yol açan alanları inceleyen, sorunların nedenleri ve çok yönlü etkileri ile çözüm yollarını araştıran, çalışma yaşamı ve çalışan insan arasında sağlıklı ve verimli bir uyum sağlamayı amaçlayan, bu yönde bilgi üretimi için çaba gösteren bir bilim dalı olarak tanımlanabilir”. (Tınar, 1996;26)

Çalışma Saatleri;

Gün içinde işin resmen açık olduğu saat aralığı.

Çatışma (conflict);

İki ya da daha fazla insanın ya da grubun aynı anda aynı yeri ya da kaynağı kullanmaya teşebbüs etmesi sonucu ihtiyaçların, çıkarların veya isteklerin birbiriyle çelişmesi ile ortaya çıkan anlaşmazlık, savaş, duygusal gerilim veya çarpışmadır.

Çok Kaynaklı Geribildirim;

Personelin yetkinlikleri hakkında tek kaynaktan değil, birden fazla kaynaktan elde ettiği geribildirim.

“D” harfi ile başlayan terimlerin açıklamaları.

Danışmanlık (counselling);

işte ya da iş dışında bir sorun yaşayan bir çalışanın sorununu çözmesi için kendisine yol gösterilmesi, yardım edilmesi

Davranış Mülakatı;

Gelecekteki davranışları geçmişteki davranışların oluşturduğu yargısına dayanır. Adayın, geçmişteki bazı durumlarda olayları nasıl ele aldığı hakkında konuşmasını sağlamak için düzenlenen bir dizi soruyu içerir. Kişi, dinleme yeteneği, yazılı iletişimi, projelerdeki rolü açısından değerlendirilir.

Değer Zinciri Analizi (Value Chain Analysis);

bir organizasyonun kendi içindeki güçlü ve zayıf yönlerini sistematik olarak tanımlamak ve analiz etmek için kullanılabilecek bir çerçevedir.

Değerlendirme Merkezi (Assessment Center);

genellikle yönetim görevlerine başvuran ya da yükseltilecek olan adayların yerine getirmesi istenen bir dizi simülasyon, egzersiz ve görevden oluşan ve belirli bir zaman dilimine yayılan bir seçme ve değerlendirme sürecidir.

Değerler (Values);

bir organizasyonda çalışanların bireysel ve kollektif olarak üstün gördükleri, yücelttikleri, önemli ve değerli bulduklarının tümüdür.

Dengeli Netice Kartı (Balanced Scorecard);

Yöneticilere uzun dönemli stratejik hedeflerin kısa dönemli eylemlere dönüştürülmesinde aşamalı bir yaklaşım ile yol belirten ve sonuç olarak stratejik kararlar ile uygulamaları bütünleştiren yeni bir yönetim sistemi.

Devamsızlık;

Çalışanın izin almaksızın işte bulunmama durumu.

Dış Kaynak Kullanımı;

Organizasyonun kendi kaynaklarıyla yürüttüğü bir aktivitesi, stratejik iş ortaklığı yoluyla organizasyon dışından, alanında uzmanlaşmış kişi ya da kurumlara yönlendirerek gerçekleştirilmesi.

Dışarıdan işe yerleştirme (Outplacament);

İşten çıkarılanlara ya da ayrılanlara yeni iş bulma yeteneklerini artıracak şekilde destek olmak, bağlantılar oluşturmak, eğitimler vermek ve danışmanlık yapmaktır.

Durum Analizi;

Çeşitli mesleki alanlardaki her işin girdi, süreç ve çıktı cinsinden içeriğinin ve gerektirdiği personel özelliklerinin hazır anket formları kullanılarak incelenmesi.

Durumsal Liderlik;

Lider ile izleyenleri arasında ilişki ön plandadır. Lider etkili liderlik için çalışanların ihtiyaçlarını iş ortamında oluşturmalıdır. Bir kısım çalışanın iş öğrenirken veya çalışırken yönlendirilmeye ihtiyacı olabilir. Gerekli yönlendirmeden sonra çalışanı denetler ve ilgili açıklamalarla çalışanı yönlendirir.

Durumsal Mülakat (Situational Interview);

soruların doğrudan gerçekleştirilen iş aktivitelerine yönelik olarak sorulduğu, işte karşılaşılan özgün sorunlar ve durumlara göre yapılandırılmış bir mülakat tekniğidir.

Durumsallık (Contingency);

yönetici ya da liderin çalışanların olgunluk düzeyine, yani bilgi ve beceri ve tutumlarına bağlı olarak tarzını değiştirmesi ve duruma göre; eğitici, koç, mentor ya da kaynak olarak liderlik etmesidir.

Duygusal Zeka;

Bir kişinin çevresel baskı ve isteklerle başa çıkmak için başarılı olma yetisindeki duygusal, kişisel ve sosyal yeteneklerinin bütünü şeklinde tanımlanan zeka türü.

Düzeltici (cezalı) Disiplin;

Personelin istenmeyen davranışlarının ceza uygulanarak sona erdirilebileceği anlayışına dayalı disiplin yaklaşımı.



Kariyerinize İnsan Kaynakları alanında yön vermek istiyorsanız insan kaynakları kursu hakkında bilgi almanızı tavsiye ederiz.

Summary
İnsan Kaynakları Terimler Sözlüğü
Article Name
İnsan Kaynakları Terimler Sözlüğü
Description
İnsan Kaynakları Terimler Sözlüğü Bölüm 1 - A-B-C-Ç-D harfleri ile başlayan İnsan Kaynakları Yönetiminde kullanılan terimlerin açıklamaları
Author
Publisher Name
Egitimikursu.com
Publisher Logo